… Στη σύγχρονη χρήση, ο όρος «κλινικός» χρησιμοποιείται καταχρηστικά ως προωθητική υπερβολή με στοιχεία έπαρσης για να προσδώσει περαιτέρω βαρύτητα στην ανύπαρκτη ασθένεια του ασθενούς που για παράδειγμα μετονομάζει την γνωστή σ’ όλους μας κακή διάθεση ως «κλινική κατάθλιψη». Τη χρησιμοποιεί για να προσδώσει μια αύρα ιατρικής επάρκειας σε μη ιατρικό προσωπικό που ασχολείται με μη ιατρικές δραστηριότητες, για παράδειγμα να αποκαλεί ψυχολόγους που ασχολούνται με ανθρώπους και όχι με πειραματόζωα «κλινικούς ψυχολόγους», ή, να προτείνει ότι φάρμακα αμφίβολης αξίας έχουν επικυρωθεί επιστημονικά ως αποτελεσματικά, για παράδειγμα διαφήμιση φυτικών φαρμάκων ως «κλινικά ελεγμένα»…
Thomas Szasz, 2001
Δεν θα μπορούσα να συμφωνήσω περισσότερο με τον καθηγητή της Ψυχιατρικής Thomas Szasz. Έχουμε γεμίσει με κλινικούς ψυχοθεραπευτές, κλινικούς διατροφολόγους, και φυσικά «κλινικούς υπνοθεραπευτές»… Ένας όρος υπερφίαλος που είναι στην ουσία βερμπαλιστικός πλεονασμός μιας και η θεραπευτική ύπνωση μπορεί να λάβει χώρα μόνο σε κλίνη. Όλοι ξεχνάνε από που προέρχονται αυτές οι λέξεις. Μα φυσικά από την αρχαία Ελλάδα. Οι κλινικές λέγονται έτσι παγκοσμίως γιατί κάποτε σ’ αυτόν εδώ τον ευλογημένο τόπο, στην ευρύτερη Ελλάδα και στα 320 και πλέον Ασκληπιεία δέσποζε η θεραπεία της εγκοίμησης που στα πρώιμα χρόνια ελάμβανε χώρα σε κοιλώματα και λαγούμια ενώ μετέπειτα σε κλίνες. Αν σήμερα οι γιατροί ανά τον κόσμο φοράνε λευκές ενδυμασίες το κάνουν επειδή οι αρχαίοι ιερείς/ιατροί φορούσαν λευκούς χιτώνες όταν εκτελούσαν το λειτούργημα τους. Στόχος της εγκοίμησης δεν ήταν άλλος από την αφύπνιση και την κινητοποίηση των λανθανουσών ιδιοτήτων της αυτοΐασης και της αυτοθεραπείας και όχι η εναπόθεση της διαδικασίας σε κάποιον “ειδήμονα” ή “ειδικό”.
Αλλά δεν είναι μόνον αυτό όπως αναφέρω σε μια συνέντευξη στην Εφημερίδα των Συντακτών όταν μου υποβλήθηκε το παρακάτω ερώτημα:
“Σπούδασες ψυχολογία και κοινωνιολογία στην Αμερική. Προφανώς έμεινες με αναπάντητα ερωτήματα και προχώρησες στην υπνοσκόπηση. Αν και είναι πολύ λίγοι οι επαγγελματίες, πιστοποιημένοι υπνωτιστές στη χώρα μας, αρκούν οι σπουδές για να καταστήσουν κάποιον ικανό και έμπιστο υπνωτιστή ή χρειάζονται και κάποιες έμφυτες ποιότητες και προσωπικά βιώματα;
Να αντιστρέψω το ερώτημα; Εσύ, αγαπητή, θα πήγαινες σε ένα παλικάρι που μόλις τελείωσε το πανεπιστήμιο και έχει μια ταμπέλα στο γραφείο του με την ιδιότητα του κλινικού ψυχολόγου ειδικευμένος στο CBT (Cognitive Behavioral Therapy); Ή ακόμη χειρότερα, θα έστελνες το παιδί σου εκεί; Εγώ όχι. Ψυχολόγοι είναι μόνο κατ’ ευφημισμόν γιατί δεν μπορείς να αποκαλείσαι ψυχολόγος και να μην αποδέχεσαι την ύπαρξη της ψυχής.”
Αλλά το τι λέω εγώ δεν νομίζω πως θα αγγίξει και πολλούς μιας και είμαι ένας άσημος υπνοθεραπευτής. Όμως όλοι αυτοί που διατείνονται πως ασκούν την ψυχολογία ίσως θα να μάθαιναν περισσότερα αν ήταν ανοιχτοί σε εμπειρίες. Νομίζω στο παρακάτω απόσπασμα του Καρλ Γιούνγκ θα καταλάβετε τι εννοώ:
“Όποιος θέλει να γνωρίσει τον ανθρώπινο ψυχισμό δεν θα μάθει σχεδόν τίποτα από την πειραματική ψυχολογία. Θα ήταν προτιμότερο να [εγκαταλείψει την ακριβή επιστήμη] να βάλει στην άκρη τη ρόμπα του ερευνητή, να αποχαιρετήσει τη μελέτη του και να περιπλανηθεί με ανοιχτή καρδιά στον κόσμο. Εκεί, μέσα στη φρίκη των φυλακών, των φρενοκομείων και των νοσοκομείων, στις μουντές παμπ των προαστίων, στα πορνεία και στα κολαστήρια του τζόγου, στα σαλόνια των κομψών ευγενών, στα χρηματιστήρια, στις σοσιαλιστικές συναντήσεις, στις εκκλησίες, στις συναθροίσεις αναβίωσης και εκστατικές συγκεντρώσεις αιρετικών ομάδων, μέσα από την αγάπη και το μίσος, μέσα από την εμπειρία του πάθους σε κάθε μορφή στο ίδιο του το σώμα, θα αποκομίσει πλουσιότερα αποθέματα γνώσεων από όσα θα μπορούσαν να του δώσουν βιβλία πάχους ενός μέτρου, και θα ξέρει πώς να γιατρέψει τους ασθενείς με πραγματική γνώση της ανθρώπινης ψυχής. Μπορεί να του συγχωρεθεί αν ο σεβασμός του για τους λεγόμενους ακρογωνιαίους λίθους της πειραματικής ψυχολογίας δεν είναι πλέον υπερβολικός. Διότι ανάμεσα σε αυτό που η επιστήμη ονομάζει ψυχολογία και σε αυτό που οι πρακτικές ανάγκες της καθημερινής ζωής απαιτούν από την ψυχολογία, έχει ορθωθεί ένα μεγάλο χάσμα“. [Υπογράμμιση δική μου]
Collected Works, Τόμος 7, Παρ. 409
Το οποίο χάσμα κατά την γνώμη μου έχει μεγαλώσει την σήμερον ημέραν.
Ες αύριον τα σπουδαία…
